Overleg “Loverboy-problematiek Transferium”

Meiden uit de gesloten Jeugdzorg-instelling Transferium die weglopen tijdens begeleide of onbegeleide verloven naar hun ouders. Hoe kan dat? En waar 'duiken ze dan onder'? En als ze dan seks hebben, met wie is dat dan? Deze vragen waren aanleiding om in 2014 een speciaal overleg 'Loverboy-problematiek' te starten binnen het Veiligheidshuis-NHN.

Daar zaten we om de tafel.... Politie, justitie, de Jeugd & Gezinsbeschermers, Raad voor de Kinderbescherming, Transferium en Klaas Groen (open voorziening voor jongeren van Parlan). In de eerste fase waren we aan het verkennen, aftasten en vooroordelen over elkaar uit de weg aan het ruimen. Duidelijk werd dat jongeren niet voor straf gesloten opgenomen worden, maar ter bescherming van zichzelf en hun omgeving. Onderdeel van hun behandeling is weer oefenen in de maatschappij via verloven. Tijdens zo'n verlof bij hun ouders of anderen lopen ze soms weg, en via social media maken ze dan contact met een vriend of vriendin, die hen onderdak biedt. Als er dan seks onder dwang plaatsvindt, waarbij een derde er financieel beter van wordt, spreken we van mensenhandel, gedwongen jeugdprostitutie.

Voor alle deelnemers werd duidelijk dat het oppakken van een pooier/loverboy/mensenhandelaar nog niet zo simpel is. Uit angst voor hun pooier, en uit wantrouwen tegen de politie, komt er vaak geen aangifte. Regelgeving bepaalt dat de politie de meiden niet mag benaderen voor aangifte, ze moeten dit uit zichzelf komen doen. Daarnaast blijken veel meiden seksuele omgang te hebben met jongens en mannen, maar zolang niemand hier aan verdient, valt dit eerder onder Jeugd&Zeden dan onder Mensenhandel. En als het komt tot een aangifte, dan komt het nog niet zo makkelijk tot een veroordeling.

Mooie resultaten
De tweede fase was gericht op informatie-uitwisseling en samenwerking. Er werden verschillende meisjes besproken. Welke achtergrond heeft het meisje, wanneer mag ze op verlof, met wie gaat ze om buiten de instelling, bij welke mensen wordt ze aangetroffen als ze wegloopt, zijn deze mensen bekend bij politie en justitie, kunnen de politie op de hoogte gesteld worden als ze op verlof gaat? In zeswekelijkse bijeenkomsten leidde dit tot mooie resultaten: het aantal meisjes dat wegloopt uit een verlof is enorm afgenomen, de politie benadert mensen die onderdak bieden aan deze meisjes, er ontstaat zicht op de netwerken waarin de meisjes zich bevinden, alle partijen hebben beter zicht op signalen die wijzen op seksueel grensoverschrijdend gedrag of mensenhandel, binnen Transferium is een specifieke behandelgroep opgericht voor deze meisjes, verschillende afdelingen binnen de politie gaan nauwer samenwerken ten behoeve van deze meisjes.

De volgende fase is, naast het bespreken van de casussen, gericht op verdieping: hoe kunnen we toch tot aangifte komen, wat moet nog meer worden toegevoegd worden aan de behandeling om te voorkomen dat de meiden weer terugvallen, welke andere partijen kunnen per casus aan tafel komen, hoe kan signalering voor opname in Transferium beter verlopen, hoe kunnen veiligheid en zorg na Transferium vorm gegeven worden?
 
Weerbarstige problematiek. Maar de wil tot samenwerken is er. Daarom ben ik ervan overtuigd dat we een heel eind gaan komen om deze meiden te beschermen en in de goede richting te krijgen.